10.Sınıf Dil ve Anlatım Kitabı Cevapları (Zambak Yayınları)

10.Sınıf Dil ve Anlatım Kitabı 1.Ünite:Tartışma (Sayfa:16,17,18,19,20,21,22,23)

2. Tartışma

Hazırlık

*Yukarıdaki sözler ve hikâye hakkında ne düşünüyorsunuz, sözlerde anlatılmak istenen düşünce­lere katılıyor musunuz? Belirtiniz.

*Hikaye bize şunu gösteriyor ki her insan olaylara aynı pencereden bakmamaktadır. Yıllarca herkesin doğru bildiği bir durum zaman içerisinde yanlış olabilmektedir. Onun için akıl her zaman akıldan üstündür ve insanların bakış açıları birbirinden farklıdır. Bu bakış açıları veya farklılıklar olumsuzluk olarak algılanmamalı  tam tersine hakikate giden yolda olması gereken bir özelliktir ki Namık Kemal de bunu vurgulamıştır.

*Sizce bu sözlerin ortak noktası nedir?

*Bakış açılarının farklılığı ve insanların bir olay karşısında farklı düşünebildiği

*Bir konuyla ilgili çok farklı düşünceleri öğrenmenin insana ne gibi katkılar sağlayacağını açıklayınız.

*Her tek pencereden bakmak insanı at gözlüğü takan bir kişi duruma sokar. Zaman içerisinde farklı düşünemeyen kişiler ya da olayın farklı yönlerini göremeyen insanlar bile bile hataya yönelmişlerdir. Ama çok farklı bakabilen insanlar özellikle empati yapabilmekte ve karşısındaki çok iyi anlayabilmektedir. Hayatın sadece kendi duygularından ibaret olduğunu düşünmez bunun yanında diğer insanların ve onların düşünceleri de olduğunu düşünür. Kolay kolay da hata yapmaz.

*Aşağıdaki resmin size nasıl bir anlam ifade ettiğini tartışarak sınıfta anlatınız.

*Beyazlıklara bakınca vazo, siyahlıklara bakınca iki insan yüz yüze görünüyor. Bu da her zıtlığı bir görünen tarafı vardır.

 

  • Hafta sonu herhangi bir kanaldaki tartışma programını izleyiniz. Tartışmayı yöneten kişinin tavırlarına dikkat ediniz. Konuşmacıları nasıl sınırlıyor? Onlara nasıl söz hakkı tanıyor? Hangi durumlarda konuşmacıların sözlerini kesiyor? Konuşmacıların sözlerini nasıl özetliyor? Bunları gözlemleyip sınıfla paylaşınız.

 

İnceleme

Tartışma Örneği

“Dil” Üzerine Yapılan Bir Radyo Tartışması

Metin İnceleme

1.  Okuduğunuz tartışmanın amacı nedir?

1. Dilin sadeleşmesi ve sadeleşmenin boyutu üzerine yapılan bir tartışmadır.

2.  Tartışmaların genel amaçlarını, bir konu çevresinde lehte ve aleyhte karşılıklı düşünceleri ortaya koyma, problemlere cevap ve çözüm bulma; gerçek, doğru, iyi ve güzel olanı birlikte arama işini göz önüne aldığınızda bu metinde tartışmanın amacına ulaşılmış mıdır? Sizce bu tartışmanın amacı nedir? Sınıfta arkadaşlarınıza anlatınız.

2. Kısmen ulaşılmıştır. Bu tartışmanın amacı da konu üzerinde doğru noktalara ulaşabilmektir. Olaya tek pencereden bakmamak, düşünceleri ortaya koyup beyin fırtınası oluşturmak.

3.  Tartışmada uyulması gereken kurallar nelerdir?

3.

1.        Tartışmada esas olan; nezaket, düşünceye saygı, gerçeği gizlememe, saplantıdan uzak durma, muhatabı dinleme, hakaret etmeme, konu dışı çıkmama, dedikodu ve şahsiyet kritiği yapmama, örneklerle zenginleştirme, gerçeği arama çabası içerisinde olma, muhatabı alt etme hırsında bulunmama ve nefsin değil doğrunun zaferini kazanmaya çalışmaktır.

2.        Tartışmada ses tonunu çok iyi ayarlamalı, muhatabın kişiliğiyle düşüncesini birbirine karıştırmamalı, kırıcı ve öfkeli olmamalıdır. Her insanın hata edebileceğini düşünmeli, değer verip kabul ettikleri büyüklerine hakaret etmemeli, onları hafife almamalı, söz hakkımızı mutlaka değerlendirmeli, söz kesmemeli ve sözümüzün kesilmesine izin vermemeli, fikirleri sonuçlandırmadan başka konuya geçmemeli, damdan dama atlamamalı, bir konuyu neticeye tam kavuşturmalı, tartışmayı kazanmaktan önce, muhatabımızı kaybetmemeye gayret etmelidir. Muhatap kazanılacaksa, tartışmayı kaybetmek onu kaybetmekten daha faydalıdır. Tartışma boyunca sürekli sakin olmalı, kızmamaya çalışmalıdır.

3.        Yanlış cevap vermektense susmak daha iyidir. Sorulara mantıklı cevaplar vermeli sürekli soğukkanlı olmalıdır. Bilgiler sürekli yenilenmeli ve kendimize güvenmeyiz; güvenmek baştan kazanmaktır. Sağlam bilgi sağlam sonuçtur. Sözün çokluğu değil çarpıcı ve vurucu olması önemlidir. Kaynaklı konuşmalı; kaynağı kuvvetli olanın görüşü de kuvvet kazanır.

4.        Eleştirmek için eleştirmemeli, muhalefet olsun diye karşılık vermemeli, gerçekler bizim istemediğimiz gibi dahi olsa kabul etmelidir. Gerçekler tartışılmalı, kişiler değil; kişiler değil, gerçekler aranmalıdır.

5.        Muhatabımız konuşurken notlar almalı, neye ve nasıl cevap vereceğimizi önceden tasarlamalıyız. Bize sorular sorulmadan önce, biz kendimize sorular sorup cevaplarını aramalı ve araştırmalıyız.

6.        Dinleyici kitlemizi ön planda tutmalıyız. Onları da muhatap olarak düşünmeli, yeni fikirler ortaya koymalıyız.

7.        Tutarlı olmalı, kelimeleri özenle seçmeliyiz. Cümle tekrarlarından kaçınmalı, sözümüzü destekleyip güçlendirecek muhaliflerden de deliller getirmeliyiz.

8.        Kendinize aykırı düşmemeliyiz; geçmişimize, değerlerimize, toplumumuza ters düşmemeliyiz.

9.        Başlangıç ile sonuç arasında bir uyum ve bağlantı oluşturmalı, sonuçta tüm konuşmalarımızın ana iskeletini özetlemeli; duyguları harekete getirip delil olarak sunduğumuzda delillere ve yaşanmış olaylara dayandırmalı, buluş ve tespitlerimizin kendimize ait olması önemlidir.

10.     Bakış ve değerlendirmelerimiz görüş olmalı, gözlemlerimiz görmeye dayanmalı. Düşünmeli, düşündürmeli.

11.     Mimiklerimize çok dikkat etmeliyiz. Sözlerimizi mimiklerimiz ve duruşumuz tamamlamalı.

12.     Bazen yanlış düşünceleri toptan atmaktansa onları ayıklamalı, bu konuda seçici olmalıyız.

13.     Mukayese yapabilmeliyiz. Muhatabımıza düşünme ve düşünce payı bırakabilmeliyiz.

14.     Muhatabımıza hedef göstermeliyiz, hedefe gitmesinde ona rehber olmalıyız. Hemen hedefe götürmeye çalışmamalıyız; zira 40 senede hedefe varamayanı 40 dakikada hedefin kendisine ulaştıramayız, ancak gösterebiliriz.

15.     Muhatabımıza karşı insaflı olmalıyız. Davamızı savunmalı; karar vermeyi ise muhatabınıza bırakmalıyız. Kararsızlığını kendisi karar kılsın, kararlaştırsın.

16.     Mutlaka faydalı olacağımızı düşünmeliyiz. Yaşanmış hayattan örnekler sunmalıyız. İşleyeceğimiz konular gündemi yakalamalı ve ilginç olmalıdır. Herkesin seviyesi esas alınmalı ve ona göre konuşmalıdır. Gerekirse muhatabın seviyesine inmelidir. Dinleyici kitlesi hesap edilip, kendi memnuniyetimizden çok onların memnuniyeti de düşünülmelidir.

17.     Tartışma eğlendirmekten ziyade eğitici olmalıdır. Sonuçta herkes bir şeyler almış olmalı.

4.   Tartışmada peşin hükümlü olmanın, bilinen şeyleri tekrar etmenin, konu dışına çıkmanın tartışmaya zarar vereceğini düşünüyor musunuz? Belirtiniz.

4. Tartışmada amaç sadece karşıya bir vermek amacıyla olmamalıdır. Eğer kişi ben hiçbir fikir almadan karşıya bir şeyler vereyim, ondan nasıl bir şey olmaz derse  ve bu durumu karşıdaki benimserse tartışma amacına ulaşmaz. Tartışmada amaç insanları çatıştırmak değil fikirleri çatıştırmaktır.

5.  Metinden hareketle tartışmayla ilgili hangi özellikleri çıkarabileceğinizi belirtiniz.

5.

1.        Tartışma, bir konu çevresinde lehte ve aleyhte karşılıklı düşünceleri ortaya koyma, problemlere cevap ve çözüm bulma; gerçek, doğru, iyi ve güzel olanı birlikte aramaktır. (Doğru, iyi ve güzelin zamana bağlı olduğunu unutmamak gerekir.)

2.        Tartışmada; karşılıklı saygı ve hoşgörü, nazik, toleranslı, sabırlı olma; konuşma kurallarına, verilen zamana ve sıraya uyma amaca ulaşmada yararlıdır.

3.        Tartışmada bir konuda edinilmiş peşin hükümlerin, önceden alınmış kesin kararların, bilineni farklı cümlelerle devamlı tekrar etmenin, konu dışına çıkmanın tartışmaya yarar sağlamayacağı açıktır.

4.        Tartışmayı yöneten bir başkana ihtiyaç vardır. Başkanın; konuyu ortaya koyup sınırlaması; konuşmacıların konu dışına çıkmalarını, konuyla ilgisiz ve gereksiz konuşmalarını engellemesi, konuşmacıların birbirini suçlamaya yönelik konuşmalarına izin vermemesi, tartışmanın kurallarına uygun yürütülmesini ve bir sonuca ulaştırılmasını, bu sonucun da bir rapor haline getirilmesini sağlaması gerekir.

5.        Bazı tartışmaların sonuçları yalnızca basın aracılığıyla duyurulur; bazıları ise basına ve halka açık olur. Dinleyicilerin huzurunda, dinleyiciler için gerçekleştirilen bu tartışmalarda konuşmacılar tartışma konusundaki bilgi, birikim, görgü, düşünce ve kanaatlerini halka iletirler; onları bilgilendirmeyi, yönlendirmeyi amaçlarlar. Bu tip tartışmalarda kamuoyu yaratma endişesi konuşmacı-dinleyici ilişkisini belirleyen önemli faktördür. Tartışmalar düzenleniş amaçlarına, hedef dinleyici kitlesinin zevk, kültür ve anlayışına göre değişik nitelikler kazanır.

6.  Tartışmada konunun güncel olması, tartışılacak yönlerinin bulunması, farklı düşüncelerle de yorumlanabilmesi önemlidir. Metinden hareketle tartışmanın konusunu açıklayınız.

6. Dilimizin sadeleşmesi gerekiyor mu, gerekiyorsa ne kadar sadeleşmeli, bu sadeleştirme nasıl yapılmalı, boyutu nedir?

7. Dilin şiirsel, duygusal, öğreticilik gibi işlevleri vardır. Bu metinde dil hangi işlevde kullanılmıştır? Bunu nereden anlıyorsunuz? Düşüncelerinizi açıklayınız.

7. Öğreticilik işlevi kullanılmıştır. Bu metinden hareketle konuşacak olursa metinde anlatılanları bilsek de ilk defa duysak da bize bir şeyler öğretir ve bu bilgiden yararlanırız.

8.  Tartışmalar yazılı metne bağlı kalınmadan yapıldığı için cümlelerde anlatım bozuklukları olabilir. Metinde anlatım bozukluğu olan cümleler varsa bunları söyleyiniz.

8. Tartışmanın içeriğinde olsa gerek-dil ile ilgili olduğu için- anlatım bozukluğu yok. Normalde sözlü ve hazırlıksız olarak yapılan tartışmalarda anlatım bozukluğu çok olur. Günde konuşma diliyle yapıldığı için anlatım bozukluğu olur.

9.  Okuduğunuz metinde yeteri kadar açıklık, akıcılık, duruluk ve yalınlık var mıdır? Varsa örnekleriy­le açıklayınız.

9. Bu özellikleri taşımaktadır. Buna göre

Açıklık: Bir konunun herkesin anlayabileceği, aynı anlamı çıkarabileceği biçimde aktarılmasıdır. Farklı yorumlara açık değildir. Bu metin biz de ikinci, üçüncü … bir ifade çağrıştırmıyor ve tek yorumu vardır.

Akıcılık (Pürüzsüzlük): Söyleyişin pürüzsüz olması, bir yazının kolayca ve zevkle okunmasıdır. Uzun cümlelerde aynı hece ve eklerin tekrar edilmesi akıcılığı bozar. Dili zorlayan bir iki kelime olsa onlar da alıntı olduğu için akıcı bir dil var. Tekrarlara yer verilmemiştir.

Duruluk (yalınlık): Parçada veya cümlede gereksiz sözcük kullanılmamasıdır. Gereksiz söz tekrarları yok, duruluk ilkesine uyulmuştur.

 

10.  Tartışmalarda genelde dilin hangi işlevinin ön plana çıktığını belirtiniz. Okuduğunuz tartışmada dil hangi işlevde kullanılmıştır?

10. Dilin göndergesel işlevi kullanılır. Burada aynı şekilde olmuştur.

 

1. etkinlik

D Tartışma başkanının görevleri nelerdir? İnceleme metninden hareketle değerlendiriniz.

Tartışma Başkanının Görevleri Yetersiz Yeterli Çok İyi
Konuyu genel hatlarıyla belirleme Xxxx
Konuşmacıların konu çerçevesinde kalmalarını sağlama Xxxx
Söz dalaşmalarına izin vermeme Xxxx
Tartışmayı kurallara uygun yürütme Xxxx
Bir sonuca ulaşıp sonucu rapor etme Xxxx
Süreyi aşan tartışmacıları uyarma Xxxx
Tartışmacılara karşı tarafsız davranma Xxxx

 

2. etkinlik

D Tartışma iki veya daha fazla kişinin belli bir konuda düşüncelerini sergileme yoluyla fikir alışverişinde bulunmalarıdır. Buna göre aşağıda boş bırakılan yerlere tartışma sürecinin aşamalarını uygun şekilde yazınız.

  • Tartışma problemlerinin seçimi
  • Araç ve tekniklerin belirlenmesi
  • Değerlendirme
  • Tartışmanın yapılacağı fiziksel ortamın düzenlenmesi
  • Tartışmayı yönlendirecek soruların belirlenmesi

 

1 . Tartışma problemlerinin seçimi:  Tartışma problemi seçilirken katılımcıların ilgi ve tutumları ile konuyla il­gili ön bilgileri göz önünde bulundurulmalıdır. Konu katılımcılar için ilgi çekici olmalı ve katılımcılar tar­tışmaya karşı güdülenmelidir. Bunun yanı sıra problem cümlesinin açık olması konuyu tam olarak belirt­mesi, konuyu sınırlayabilmesi gerekir. Problem cümlesi soru ya da düz cümle olarak ifade edilebilir. An­cak soru cümlesi katılımcıların ilgisini çekmede ve onları araştırma yapmaya teşvik etmede daha etkili­dir.

2. Tartışmayı yönlendirecek soruların belirlenmesi: Tartışma sürecinde eğiticiler katılımcıları sorularla yönlendiremezse tartışmadan elde edilen sonuçlar hedefler doğrultusunda olmayabilir, konu dağılabilir. Bu nedenle eğiticinin tartışmayı yönlendirecek açılış, gelişme ve kapanış bölümünün anahtar sorularına önceden hazırlanması gerekir.

3. Araç ve tekniklerin belirlenmesi: Tartışma sürecinde birçok öğretim araç ve tekniklerinden yararlanıla­bilir. Bu amaçla tartışmadan önce probleme uygun dramatizasyonlar yapılabilir, sergiler ve yakın çevre gezilebilir, yazılı materyaller okunabilir, radyo dinlenebilir ve film izlenebilir. Bu tür etkinlikler katılımcılar­da ortak yaşantı oluşmasına katkı yapar ve tartışmaya katılımı sağlar.

4. Tartışmanın yapılacağı fiziksel ortamın düzenlenmesi: Tartışmanın yapılacağı fiziksel ortam ve katılımcı sayısı tartışmanın niteliğini etkiler. Çok kalabalık gruplarda tartışmalar bazı katılımcıların tartışma dışında kalmasına neden olur. Tartışma ortamında sağlıklı iletişim kurulmasında, katılımcıların birbirlerini görmeleri önemli rol oynar. Bu nedenle katılımcıların daire ya da yarım ay biçiminde oturmasının sağlanması gerekir.

5. Değerlendirme: Tartışma, sonunda eğitici ya da katılımcılar tarafından değerlendirilmeli ve sonucu özetlenmelidir.

 

3. etkinlik

D Aşağıdaki özellikleri tabloda uygun yerlere yazınız.

Topluma Açık Tartışmalar (Panel, sempozyum, forum) Topluma Kapalı Tartışmalar (MEB Şurası,   Bakanlar Kurulu)
Konuları   günceldir. Sonuçları   yalnızca basın aracılığıyla verilir.
Basın ve halk önünde   gerçekleşir. Bilgilendirme, yönlendirme amaçlanır.
Herkese açık olarak   gerçekleştirilir. Sonuç   bildirisi yayınlanır.
Sonuçlar ayrıca duyurulmaz. Basına ve topluma kapalıdır.
Tartışmaya dinleyiciler de katılır. Kamuoyu oluşturmak   amaçlanır.

 

4. etkinlik

Sınıf ya da okul huzurunda sunmak üzere bir tartışma hazırlayınız. Tartışma için aşağıdaki örnek konulardan birini seçebilirsiniz.

Seçtiğiniz konuyla ilgili yapılan tartışmayı bir değerlendirme cetveliyle izleyebilirsiniz. Aşağıda örnek bir değerlendirme cetveli bulacaksınız. Dilerseniz siz de bir benzerini hazırlayabilirsiniz.

Örnek Tartışma Konuları

  • Türkiye’nin kalkınmasında tarıma mı, sanayiye mi ağırlık verilmelidir?
  • Eğitim-öğretim mi, gezip görme mi insanı daha bilgili yapar?
  • Çocuğun yetişmesinde aile mi, okul mu etkilidir?
  • Sanat sanat için mi, toplum için midir?
  • Güzel sanatlar mı, fen-teknik mi toplumu kalkındırır?
  • Yabancı  sporcular Türk sporu için faydalı mıdır, zararlı mıdır?

Tartışma  Değerlendirme Cetveli

Dikkat çekme Yok Zayıf İyi
Tezini   sunma Yok Zayıf İyi
Sunulan deliller Yok Az Yeterli
Görsel materyaller Yok Az Etkili
Özetleme Yok Az İyi
Anlatım Zayıf Enerjik değil İkna edici
Kapanış ifadesi Zayıf Planlanmamış      Güçlü
Muhataba   saygı Sözü bölen Dinlemeyen         Uygun
Ses Çok zayıf Çok yüksek Uygun
Hız Çok hızlı Çok yavaş Uygun
Telaffuz Mırıldanma Kesintili uygun

 

Ölçme ve Değerlendirme

A. Aşağıdaki boş bırakılan yerleri uygun sözcüklerle doldurunuz.

  • BAŞKAN konuyu ortaya koyup sınırlaması, konuşmacıların konu dışına çıkmalarını ve gerek­siz yere söz sarf etmelerini engellemesi, konuşmacıların birbirini suçlamaya yönelik söz söylemelerine izin vermemesi gerekir.
  • TARTIŞMA iki veya daha fazla kişinin belli bir konuda düşüncelerini sergileme yoluyla fikir alışve­rişinde bulunmalarıdır.
  • Genellikle bilimsel konularda bir program çerçevesinde uzmanların katılımıyla yapılan seri konuşmalara SEMPOZYUM  denir.
  • Oluşturulan iki grubun önceden belirlenen bir konuyu, jüri ve dinleyiciler huzurunda bir yarışma havası içinde tartışıp sonuca bağlamalarına MÜNAZARA denir.

 

B. Aşağıdaki tartışma ile ilgili yargıları doğru-yanlış (D/Y) olarak değerlendiriniz.

(  Y  )  Tartışmada önceden alınmış kesin kararlar ifade edilmemeli, bilinenler farklı cümlelerle devamlı tekrar edilmelidir.

(  D )   Başkan tartışmanın bir sonuca ulaştırılmasını, bu sonucun da bir rapor hâline getirilmesini sağlar.

( D ) Açık oturum, panel, sempozyum, forum gibi tartışmalar basın ve halk önünde gerçekleşir, münazara ise daha çok eğitim amacıyla sınıflarda düzenlenir.

( D )  Tartışmada konunun güncel olması,  tartışılacak yönlerinin bulunması,  farklı düşünce ve dikkatlerle yorumlanmaya imkân sağlaması önemlidir.

 

C. Aşağıdaki çoktan seçmeli soruları cevaplayınız.

1. Bir tartışmada tartışmayı yöneten bir başkana ihtiyaç olduğu; başkanın da konuyu ortaya koyup sınırlaması, konuşmacıların konu dışı­na çıkmalarını ve gereksiz yere konuşmalarını engellemesi, konuşmacıların birbirini suçla­maya yönelik söz söylemelerine izin verme­mesi gerekir. Tartışmanın kurallarına uygun yürütülmesini ve bir sonuca ulaşılmasını, bu sonucun da bir rapor hâline getirilmesini sağ-laması gerektiği de unutulmamalıdır.

Bu parçada tartışma başkanının görev­leriyle ilgili olarak aşağıdakilerden hangi­sine değinilmemiştir?

A)  Konuşmacıları kendi anlayışına göre yö­netmesine

B)  Konuyu ortaya koyup sınırlamasına

C)  Konuşmacıların konu dışına çıkmalarını en­gellemesine

D)  Konuşmacıların  gereksiz  konuşmalarını engellemesine

E)  Tartışmanın kurallara uygun yürütülmesini sağlamasına

CEVAP:A

 

2. (I) Tartışmalarda konu katılımcılar için ilgi çe­kici olmalı ve tartışmaya karşı güdülenmelidir. (II) Kalabalık gruplarla yapılan tartışmalarda zamanı değerlendirmek için bazı katılımcıları tartışma dışında bırakmak ve onların görüşle­rini yazılı olarak almak gerekir. (III) Başkanın tartışmayı yönlendirecek açılış, gelişme ve ka­panış bölümüyle ilgili anahtar soruları önce­den hazırlanması gerekir. (IV) Tartışmadan çıkarılacak sonuç önemli değildir; önemli olan tartışmacıların performansıdır.

Bu parçada numaralanmış cümlelerin han­gilerinde “tartışma” ile ilgili bilgi yanlışı var­dır?

A) I ve II              B) II ve III              C) I ve III

D) II ve IV           E) I ve IV

CEVAP:D

 

3.    Dinleyicilerin huzurunda, dinleyiciler için gerçekleştirilen tartışmalarda konuşmacıların tartışma konusundaki bilgi, birikim, görgü, düşünce ve kanaatlerini halka ilettiği; onları bilgilendirmeyi, yönlendirmeyi amaçladığı vurgulanır. Bu tip tartışmalarda kamuoyu ya­ratma endişesinin konuşmacı-dinleyici ilişki­sini belirleyen önemli faktör olduğu belir­tilmelidir.

Bu parçadan hareketle aşağıdakilerden hangisine ulaşılamaz?

A)  Halkın bilgilendirilmesinin, yönlendirilme­sinin amaçlandığına

B)  Belli bir dinleyici kitlesi huzurunda yapıl­dığına

C)  Dinleyicilere yönelik bir faaliyet olduğuna

D)  Konuşmacıların   bilgi   ve   birikimlerini aktardığına

E)  Cahil halkın belli konularda eğitilmesinin amaçlandığına

CEVAP:E

 

4.   Tartışmanın asıl amacı, bir konu çevresinde lehte ve aleyhte karşılıklı düşünceleri ortaya koyma, problemlere cevap ve çözüm bulma; gerçek, doğru, iyi ve güzel olanı birlikte arama işidir. Doğru, iyi ve güzelin zamana bağlı olduğunu unutmamak gerekir.

Bu parçada tartışmanın amacıyla ilgili olarak aşağıdakilerden hangisine değinilmemiştir?

A)  Bir konuyla ilgili düşüncelerin ortaya ko­nulacağına

B)  Problemlere cevap ve çözüm bulunacağına

C)  Gerçek, doğru, iyinin aranacağına

D)  Doğru ve güzel olanın birlikte aranacağına

E)  Her tartışmada doğru, iyi ve güzelin orta­ya çıkacağına

CEVAP:E

 

5.   Yazarın, bir düşüncenin, bir önerinin doğru olmadığını ortaya koymak amacıyla hazır­ladığı yazılarda başvurduğu bir yöntemdir. Yazar okuyucuyla sohbet ediyormuş gibi bir üslupla yazısını oluşturur. Devrik cümlelerle, soru ve cevaplarla yazısına akıcılık, canlılık kazandırır. Yazar, görüşlerini inandırıcı kılmak için kanıtlama yoluna başvurur.

Yukarıdaki paragrafta bahsi geçen anlatım türü aşağıdakilerden hangisidir?

A) Açıklama

B) Tartışma

C) Öyküleme

D) Betimleme

E) Karşılaştırma

CEVAP:B

 

6.    Günümüzde yaygın bir yanlış var: Bilimin kesin olduğu inancı; çağdaş yaşayışın, çağ-daş uygarlığın değişmez temeli olan bilimsel kesimidir. Oysa sürekli bir değişikliktir bilimi var edip ayakta tutan. Bilim bilgi üretir; bilim­sel doğrulardır bunlar. Ancak bilim sonsuz bir yenilenme içindedir. Bilimde öne sürülen her doğru, yanlış olduğu henüz kesinlikle belge­lenmemiş olan doğrudur.

Yukarıdaki tartışma metninde öne sürülen en temel düşünce aşağıdakilerden hangisidir?

A)  Bilimin kesin doğru olduğu

B)  Bilimin çağdaş uygarlığın temeli olduğu

C)  Bilimin sürekli değişim içinde olduğu

D)  Bilimde sürekli bilgi üretildiği

E)  Bilimde öne sürülen her bilginin doğru olduğu

CEVAP:C

 

7.   Aşağıdakilerden hangisi “tartışma” konusu olamaz?

A)  Müzik eğitiminde duygusal zekâ mı, işitsel zekâ mı önemlidir?

B)  Başkaları için değerli olan bizim için de­ğerli olabilir mi, olamaz mı?

C)  Afrika’da yaşayan insanların yardım çağrısına duyarsız kalınması insanlığın bir ayıbı mıdır, değil midir?

D)  Güneş mi dünyanın etrafında döner; yok­sa dünya mı güneşin?

E)  Öğrenci seçiminde ve sınıfların oluşturul­masında IQ’ya mı, EQ’ya mı öncelik tanın­malıdır?

CEVAP:D

 

8.    Bazı tartışmaların yalnızca sonuçları basın aracılığıyla duyurulur. Bazıları ise basına ve halka açık olur, düzenleniş amaçlarına, hedef dinleyici kitlesinin zevk, kültür ve anlayışına göre nitelikler kazanır. İkincisine genel olarak “topluluk karşısında tartışmalar/topluma açık tartışmalar” denir.

Bu parçadan tartışmayla ilgili olarak aşağı­dakilerden hangisi çıkarılamaz?

A)  Tartışmaların herkese açık olduğu ve iste­yen herkesin katılabildiği

B)  Bazı tartışmaların yalnızca sonuçlarının duyurulabildiği

C)  Bazı tartışmaların basına ve halka açık ola­rak düzenlendiği

D) Tartışmaların dinleyici kitlesinin özelliğine göre nitelikler kazanabildiği

E)  Herkese açık olan tartışmaya topluma açık tartışma denildiği

CEVAP:A